Als in Cambodja van regeringswege over de band met China wordt gesproken dan valt altijd weer de term ‘ironclad’. De premier merkte kort geleden nog op dat de relatie al 2000 jaar oud is. Binnen de ASEAN geldt Cambodja dan ook als de trouwste bondgenoot van China. Dat was de reden dat het land enkele weken geleden bij de drie belangrijke manifestaties in China prominent aanwezig was. Op de laatste bijeenkomst liep de speech van generaal Tea Seiha, vicepremier en minister van Defensie in Cambodja, keurig in de pas met de Chinese analyses en intenties.
De drie samenhangende manifestaties waren: de top van de Shanghai Cooperation Organization (SCO) op 1 september – met de lancering van president Xi Jinping’s Global Governance Initiative (GGI). Vervolgens op 3 september de militaire parade vanwege Victory Day, de 70ste verjaardag van de overwinning op Japan en het einde van WO II. En tenslotte het Beijing Xiangshan Forum van 17 tot en met 19 september.
Op dat laatste forum, met 1800 deelnemers uit 110 landen, werd de keynote voorgedragen door de Chinese minister van Defensie, Dong Ju. Het thema was “Bescherming van de internationale orde en bevordering van een gezamenlijke vreedzame ontwikkeling”. In feite was het een tamelijk agressieve militair-strategische benadering van de wijze waarop de wereld bestuurd moet (gaan) worden en was het direct gericht tegen Westerse aspiraties.
De filippica van Dong June kende volgens Sookyeon Lee, directeur van het Zuid-Koreaanse Research Institute for National Security Affairs in The Diplomat de volgende vijf kernpunten. Zelfs dit beperkte excerpt leest niet makkelijk, maar laat wel zien hoe zelfverzekerd China inmiddels is op het wereldtoneel.
1. Uitgebreide kritiek op de Amerikaanse hegemonie en alliantiesystemen
Dong laat diplomatieke eufemismen varen. Hij veroordeelt “hegemonische intimidatie”, “jungle law” en militaire strategieën gebaseerd op “kracht, inperking en afschrikking” als “inherent nulsomspel”-keuzes die “de vijandigheid alleen maar vergroten en uiteindelijk averechts werken.”
2. Expliciete standpunten over kernveiligheidskwesties
Taiwans terugkeer naar China is een essentieel onderdeel is van de naoorlogse internationale orde. Het Volksbevrijdingsleger zal ervoor zorgen dat geen enkele separatistische poging tot Taiwanese onafhankelijkheid slaagt. Verder ziet China met betrekking tot de Zuid-Chinese zee de door “externe landen” bepleite “zogenaamde vrijheid van navigatie” en “internationale arbitrage” als confrontaties met “de fundamentele normen die de internationale betrekkingen beheersen”
3. Strategische herinterpretatie van het internationaal recht
China is de “echte verdediger van het multilateralisme” tegen het Amerikaanse “unilateralisme”. Door zich te beroepen op absolute waarden zoals het Handvest van de Verenigde Naties, creëert China een normatief kader om westerse acties aan te vechten als schendingen van het internationaal recht.
Na het Global Development Initiative (2021), het Global Security Initiative (2022) en het Global Civilization Initiative (2023) verenigt het Global Governance Initiative (2025) alle voorgaande initiatieven. De vijf kernconcepten van het GGI zijn: soevereine gelijkheid, de rechtsstaat, multilateralisme, mensgerichte benaderingen en concrete actie. Zij bieden systematische alternatieven voor westerse bestuursmodellen.
5. Consolidatie van het Mondiale Zuiden
Het Globale Zuiden is als “een onstuitbare kracht die het wiel van de geschiedenis vooruit drijft” en positioneert deze landen als progressieve actoren in de geschiedenis tegen de reactionaire krachten van het westen. China biedt steun voor betere vertegenwoordiging van ontwikkelingslanden in internationale aangelegenheden en hulp bij militaire capaciteitsopbouw en trainingssystemen. “Andere legers helpen om hun capaciteiten te versterken en hun legitieme rechten en belangen te beschermen” rechtvaardigen de veiligheidshulp aan landen in het Globale Zuiden.
China committeert zich aan de uitbreiding van multilaterale platforms specifiek voor betrokkenheid in het Globale Zuiden zoals het China-Afrika Vredes- en Veiligheidsforum, het China-Latijns-Amerika en Caribisch Defensieforum. Deze speciale platforms bieden alternatieven voor door het Westen gedomineerde instellingen en bouwen tegelijkertijd aan China-centrische netwerken.
Cambodja heeft aan China wel een heel ambitieuze vriend.
Ontdek meer van Cambodja Glim en Grim
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.