Er is sinds twee dagen sprake van een wapenstilstand. Die kwam formeel tot stand onder leiding van premier Anwar van Maleisië. Zijn aanvankelijke oproep haalde niet veel uit, maar slaagde uiteindelijk onder druk van Amerika. Nu wordt de naleving gecontroleerd door de ASEAN. Dat is in feite niet veel meer dan een diplomatie-verbond en bovendien ernstig verdeeld over tal van kwesties. Maar het kan zich naast de VS gesteund voelen China dat op sub niveau in Shanghai een eigen tripartite-overleg heeft geëntameerd met Cambodja en Thailand.
Terwijl Thailand de landsgrens met Cambodja had gesloten voor toeristen en reizigers met uitzondering van studenten en mensen die medische zorg behoeven, was er aanvankelijk geen beperking op de goederestroom. Cambodja heeft echter geleidelijk aan de import vanuit Thailand verboden van benzine, gas, groente en fruit en een verbod ingesteld op Thaise films en internetdiensten. Dat maakte de spanningen er niet beter op. (blog van 25 juli)
Dat is ook de reden van het besluit van de Cambodjaanse regering om vanaf volgend jaar de algemene dienstplicht in te voeren. Althans, dat zei de premier, maar generaal Sucheat benadrukte dat de aanstaande inwerkingtreding van de wet in 2026 niets te maken heeft met de recente spanningen langs de Cambodjaans-Thaise grens. “Dit is geen reactie op oorlog of een grenskwestie”, zei hij. “Het gaat erom onze jongeren moed, discipline, patriottisme en nationale trots bij te brengen – waarden die hen zullen helpen sterke, verantwoordelijke burgers te worden.”
Net als Nederland kent Cambodja al jarenlang een wet op de dienstplicht, maar is de werking daarvan opgeschort. Tot nu dus, want volgend jaar begint in Cambodja de rekrutering van burgers van 18 tot 30 jaar voor een verplichte diensttijd van twee jaar. (In Thailand geldt al een militaire dienstplicht voor jonge, gezonde mannen. Via een loting wordt bepaald of ze moeten dienen.)
Cambodja heeft dus volgens de regering meer militairen nodig. Aan de andere kant wil het regiem graag af van allerlei criticasters. Op 11 juli is er in het parlement unaniem een grondwetswijziging aangenomen die het mogelijk maakt om wetgeving op te stellen voor het intrekken van het staatsburgerschap. Voorheen stond in artikel 33 van de Cambodjaanse grondwet: “Khmer burgers mogen hun nationaliteit niet worden ontnomen en mogen niet verbannen of gearresteerd en uitgeleverd worden aan een buitenland, tenzij er een wederzijdse overeenkomst is. Khmer burgers die in het buitenland verblijven, staan onder de bescherming van de staat.” Deze passage is nu vervangen door: “Het verkrijgen, verliezen en intrekken van de Khmer-nationaliteit zal door de wet worden bepaald.” De wijziging zou van toepassing zijn op mensen die als Cambodjaanse burgers zijn geboren, mensen met dubbele nationaliteit en mensen uit andere landen die het Cambodjaanse staatsburgerschap hebben verkregen. De wet zal zeker ook een bedreiging vormen van de veelal in buitenlandse ballingschap levende Cambodjanen die vrijelijk hun kritiek op Cambodjaans beleid kunnen ventileren.
In de context van het conflict weet ook Thailand van wanten. In dat land onderzoekt het Openbaar Ministerie de mogelijkheid van strafrechtelijke vervolging van Hun Sen, de voormalige premier van Cambodja, voor het uitlekken van een vertrouwelijk maar belastend gesprek met de Thaise premier Paetongtarn Shinawatra. Mocht het zo ver komen, dan zal Interpol gevraagd worden een arrestatiebevel te helpen effectueren.
Ontdek meer van Cambodja Glim en Grim
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
Eén reactie
Dank voor dit nieuwe heldere blog, Theodoor. Het kindertehuis ligt op veilige afstand van deze schermutselingen, neem ik aan? Dienstplicht zal wel ook van toepassing worden op de oudere kinderen in de toekomst? Hopelijk laait dit conflict niet verder op!